Op 1 april 1572 nemen de Watergeuzen (Nederlandse zeeschuimers, veelal lagere edelen en hun volgelingen, die in opstand zijn gekomen tegen Philips II en te water de strijd aangaan) onder aanvoering van Lumey van der Marck Den Briel in: een belangrijke eerste overwinning op de Spanjaarden. Hun schepen waren uitgewezen uit Engeland en komen nu voor de Hollandse kust bij Den Briel. Het Spaanse garnizoen dat er normaal verblijft, is op dat moment vrijwel onbemand.
Als de geuzen deze informatie krijgen, wordt besloten de stad te veroveren en het op te eisen voor prins Willem van Oranje. De opstand heeft zich vanaf dat moment als een olievlek over de Nederlanden uitgebreid. Alva onderschat eerst het belang van deze gebeurtenis. De uitdrukking ‘Op 1 april verloor Alva zijn bril (= Den Briel)’ komt hier vandaan.
